ΧΕΛΙΔOΝΙΑ NATSUO KIRINO
ΧΕΛΙΔΟΝΙΑ
Πρώτη έκδοση Σεπτέμβριος 2026 Τίτλος πρωτοτύπου Natsuo Kirino, Tsubame wa Modotte Konai (燕は戻ってこない), Shueisha Publishing Co., Ltd., 2022 Επιμέλεια κειμένου – Διόρθωση τυπογραφικών δοκιμίων Αλεξάνδρα Δένδια Σχεδιασμός εξωφύλλου Bob Studio Σελιδοποίηση Μαριολένη Αντύπα © 2022, Natsuo Kirino Originally published by Shueisha © 2024, Eκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ (για την ελληνική γλώσσα) ISBN 978-618-03-4833-0 ΒOΗΘ. ΚΩΔ. ΜΗΧ/ΣΗΣ 84833 Κ.Ε.Π. 6204 Κ.Π. 23408 Η μετάφραση έγινε από την αγγλική έκδοση Natsuo Kirino, Swallows, trans. Lisa HofmannKuroda, Alfred A. Knopf 2025. Δεν επιτρέπεται η με οποιονδήποτε τρόπο χρήση ή αναπαραγωγή ολόκληρου ή μέρους του βιβλίου με σκοπό την εκπαίδευση τεχνολογιών ή συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης. Το παρόν έργο προστατεύεται από τη διαδικασία εξόρυξης κειμένου και δεδομένων (Άρθρο 4(3) Οδηγία (ΕΕ) 2019/790). Το παρόν έργο πνευµατικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις του Ελληνικού Nόµου (N. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήµερα) και τις διεθνείς συµβάσεις περί πνευµατικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται απολύτως η άνευ γραπτής άδειας του εκδότη κατά οποιοδήποτε µέσο ή τρόπο αντιγραφή, φωτοανατύπωση και εν γένει αναπαραγωγή, εκµίσθωση ή δανεισµός, µετάφραση, διασκευή, αναµετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε µορφή (ηλεκτρονική, µηχανική ή άλλη) και η εν γένει εκµετάλλευση του συνόλου ή µέρους του έργου. Eκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ιπποκράτους 118, 114 72 Αθήνα, τηλ.: 211 3003500 metaixmio.gr • [email protected] Κεντρική διάθεση Ασκληπιού 18, 106 80 Αθήνα, τηλ.: 210 3647433 Bιβλιοπωλεία ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ • Aσκληπιού 18, 106 80 Aθήνα, τηλ.: 210 3647433 • Πολυχώρος, Ιπποκράτους 118, 114 72 Αθήνα τηλ.: 211 3003580, fax: 211 3003581 Ξένη λογοτεχνία
Natsuo Kirino XEΛΙΔΟΝΙΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: Δέσποινα Γιανναρούδη
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Σφιχτοβρασμένο αυγό................................................. 9 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Αγώνας ενάντια στον χρόνο......................................130 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Προσκύνημα γονιμότητας........................................ 237 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ένα μωρό για σένα................................................... 325 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Η ψυχή ενός βρέφους. .............................................391
* Στην Ιαπωνία τα εγγενή χαρακτηριστικά της αφοσίωσης και της επιστροφής κάθε άνοιξη στην ίδια φωλιά καθιστούν τα χελιδόνια σύμβολο των οικογενειακών δεσμών, της συζυγικής πίστης και της σταθερότητας. Ως προάγγελος δε της άνοιξης, θεωρείται ότι φέρνουν καλή τύχη, γονιμότητα και ευημερία. * Όλες οι σημειώσεις είναι της μεταφράστριας.
9 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Σφιχτοβρασμένο αυγό 1.1 Ένα και μοναδικό λευκό αυγό κροτάλιζε στον πάτο μιας μικρής κατσαρόλας. Στο τοπικό Miyosi Mart μια καρτέλα με δέκα αυγά κόστιζε εκατόν ενενήντα οχτώ γεν – η πιο φτηνή διαθέσιμη επιλογή τριγύρω. Tρώγοντας ένα την ημέρα, η καρτέλα έφτανε για δέκα μέρες. Φτηνά, φουλ στην πρωτεΐνη, εύκολα στην προετοιμασία. Απλώς βάζεις ένα σε μια κατσαρόλα με νερό, περιμένεις οχτώ λεπτά κι έτοιμο: ένα σφιχτοβρασμένο αυγό. «Ξέρεις τι είναι αυτό που κάνει ένα αυγό να είναι αυγό; Αν το βράσεις οχτώ λεπτά, γίνεται σφιχτό. Αυτός είναι ο ορισμός του αυγού. Στη μαγειρική είναι σημαντικό να γνωρίζεις την ουσία των υλικών σου». Η Ισογκάι-σαν,* μια από τις τροφίμους στο κέντρο φρο- * To «-σαν» ανήκει στα λεγόμενα «τιμητικά επιθήματα» της ιαπωνικής γλώσσας, που χρησιμοποιούνται στο τέλος των ονομάτων (κύριων και επιθέτων) για να δηλώσουν σεβασμό για τον συνομιλητή ή για το πρόσωπο στο οποίο γίνεται αναφορά. Όταν παραλείπεται, αυτό υποδηλώνει είτε μεγάλη οικειότητα (π.χ., όταν πρόκειται για
NATSUO KIRINO 10 ντίδας ηλικιωμένων όπου δούλευε η Ρίκι, δεν κουραζόταν ποτέ να επαναλαμβάνει αυτό το τσιτάτο. Καθόταν στητή στο αναπηρικό καροτσάκι της με ύφος μπλαζέ και έναν αέρα περηφάνιας, παρότι οι ροζ πιτζάμες της ήταν γεμάτες λεκέδες από φαγητά. Το όνομα της Ισογκάι-σαν ήταν γραμμένο μ’ έναν πολύπλοκο χαρακτήρα που κανείς δεν μπορούσε να διαβάσει.* Κάθε φορά που κάποιος το πρόφερε λάθος, εκείνη αμέσως τον απόπαιρνε, διορθώνοντάς τον απότομα: «Είναι Ισογκάι». Μερικές φορές έδειχνε το πέτο της και έλεγε «Είναι Ισογκάι», παρότι δεν φορούσε ταμπελάκι με τ’ όνομά της και δεν της είχε απευθυνθεί κανείς. Έτσι, έγινε γνωστή στο γηροκομείο ως η γριά που τριγυρνούσε λέγοντας «Είναι Ισογκάι» και «Ξέρεις τι είναι αυτό που κάνει ένα αυγό να είναι αυγό;» ασχέτως συνομιλητή. Όμως δεν υπήρχαν σφιχτοβρασμένα αυγά στην καφετέρια του κέντρου φροντίδας, αφού, κατ’ αρχάς, πολλοί από τους ηλικιωμένους τροφίμους δεν ήταν σε θέση να ξεφλουδίσουν ένα αυγό. Επιπλέον, τα σφιχτά αυγά θα μπορούσαν να τους κάτσουν στον λαιμό. Έτσι, τα μόνα πιάτα μέλη της οικογένειας ή φίλους) είτε κοινωνική ανισότητα (όταν απευθύνεται κανείς σε κοινωνικά κατωτέρους). * Η γραφή της σύγχρονης ιαπωνικής γλώσσας αποτυπώνεται με τρεις διαφορετικούς τρόπους: τα κάντζι, ιδεογράμματα που προέρχονται από την κινεζική γραφή, και τις συλλαβικές γραφές χιραγκάνα και κατακάνα (η τελευταία χρησιμοποιείται για την απόδοση ξένων λέξεων). Το λατινικό αλφάβητο (γραφή ρομάτζι, όπως ονομάζεται), αν και επίσημα δεν αποτελεί μέρος της ιαπωνικής γλώσσας, χρησιμοποιείται ευρύτατα στους χώρους του εμπορίου και της τεχνολογίας.
X E Λ Ι ΔΟΝ Ι Α 11 με αυγό που σερβίρονταν στην καφετέρια ήταν μια γλυκερή τυλιχτή ομελέτα φτιαγμένη με ντάσι* (πάντα περιζήτητη), μια σβολιασμένη σούπα με αυγά ή, σε σπάνιες περιπτώσεις, ένα μελάτο αυγό. Γι’ αυτό και η εμμονή της Ισογκάι-σαν με τα σφιχτά αυγά αποτελούσε μυστήριο για όλους. Σιγά σιγά άρχισαν να κυκλοφορούν διαδόσεις ότι παλιότερα εργαζόταν ως μαγείρισσα, πράγμα που έκανε τους ανθρώπους να δείχνουν μεγαλύτερη κατανόηση για το συγκεκριμένο είδος άνοιας που παρουσίαζε. Επίσης, απέκτησε φήμη για την ικανότητά της ν’ αναλύσει με ακρίβεια τη φύση του αυγού. Μια μέρα κάποια από το προσωπικό του γηροκομείου μίλησε στους ηλικιωμένους τροφίμους για μια διάσημη σεφ για την οποία είχε διαβάσει στο ίντερνετ και αναφερόταν πάντα στην «ουσία των υλικών». Ως αποτέλεσμα, ασθενείς οι οποίοι μέχρι τότε έβλεπαν αόριστα θετικά τις διαλέξεις της Ισογκάι-σαν σχετικά με την «ουσία του αυγού» άρχισαν να συμφωνούν μαζί της πιο ανοιχτά. Ωστόσο λίγο καιρό μετά η Ισογκάι-σαν άρπαξε ένα κρύωμα που εξελίχτηκε σε λοίμωξη και οδήγησε στον αιφνίδιο θάνατό της. Αν η φύση ενός αυγού κότας έγκειται στο ότι γίνεται σφιχτοβρασμένο ύστερα από οχτώ λεπτά, τι ισχύει για το αυγό μέσα στο σώμα μιας γυναίκας; Αν το έβραζες, πόσο χρόνο θα χρειαζόταν για να γίνει σφιχτό; «Ω, Ισογκάι-σαν! * Ζωμός φτιαγμένος από ζεστό νερό στο οποίο προστίθεται κόμπου (εδώδιμο φύκι) και κομμάτια από διατηρημένο τόνο ή παλαμίδα. Είναι από τους βασικούς ζωμούς στην ιαπωνική κουζίνα, ενώ αποτελεί επίσης τη βάση για τη σούπα μίσο.
NATSUO KIRINO 12 Πες μου: Ποια είναι η ουσία του ανθρώπινου αυγού;» επικαλέστηκε η Ρίκι το οικείο όνομα με το βλέμμα καρφωμένο μέσα στην κατσαρόλα. Η Ρίκι είχε δουλέψει στο γηροκομείο σχεδόν δυόμισι χρόνια, από τα είκοσι ένα της μέχρι τα είκοσι τρία. Τόσο της είχε πάρει για να βάλει στην άκρη δύο εκατομμύρια γεν, μαζεύοντας με κόπο τα χρήματα μέρα με τη μέρα. Για τους περισσότερους ανθρώπους ίσως να μην ήταν τίποτα, αλλά ο μόνος λόγος που η Ρίκι είχε καταφέρει να συγκεντρώσει έστω και αυτό το ποσό ήταν επειδή ζούσε μαζί με τους γονείς της όλον αυτόν τον καιρό. Προσλήφθηκε στο κέντρο φροντίδας, το οποίο είχε πρόσφατα ανοίξει κοντά στο πατρικό της, λίγο καιρό μετά την αποφοίτησή της από ένα κολέγιο διετούς φοίτησης στο βορειοανατολικό Χοκάιντο. Οι δικοί της καταχάρηκαν με την πρόσληψή της, λέγοντας ότι βόλευε μια χαρά, αφού αργά ή γρήγορα θα κατέληγαν και οι ίδιοι εκεί. Όμως την πρώτη της μέρα στη δουλειά η Ρίκι είδε μια ηλικιωμένη γυναίκα να παίζει με μια μπάλα από τα ίδια της τα κόπρανα, πράγμα που την έκανε να θέλει να παραιτηθεί την ίδια στιγμή. Δεν μπορούσε να πιστέψει ότι υπήρχαν άνθρωποι που έκαναν στ’ αλήθεια κάτι τέτοιο. Όπως αποδείχτηκε όμως, δεν έφταιγε το κέντρο φροντίδας που η Ρίκι δεν έμεινε εκεί για πολύ. Όπου και αν πήγαινε, συνέβαινε πάντα το ίδιο. Ακόμα κι όταν μετακόμισε στο Τόκιο, έμοιαζε ανίκανη να κρατήσει μια δουλειά. Μερικές φορές αναρωτιόταν αν το πρόβλημα ήταν η ίδια, αν απλώς δεν είχε αρκετή υπομονή. Όμως τελικά συνει-
X E Λ Ι ΔΟΝ Ι Α 13 δητοποίησε τι ήταν αυτό που έκανε τις δουλειές τόσο ανυπόφορες για κείνη: ήταν η αίσθηση ότι η μοίρα της είχε ήδη αποφασιστεί, ότι δεν είχε πουθενά αλλού να πάει – ενώ στην πραγματικότητα δεν είχε ακόμη ιδέα ποια ήταν ή τι ήθελε να κάνει στη ζωή της. Κάμποσο καιρό πριν μια φίλη της από το γυμνάσιο είχε βρει δουλειά σ’ ένα στούντιο περιποίησης νυχιών. Τότε η Ρίκι συνειδητοποίησε ότι οι άνθρωποι που ήξεραν με σιγουριά τι ήθελαν να κάνουν στη ζωή τους και κυνηγούσαν πεισματικά τον στόχο τους ήταν πιο δυνατοί και τα πράγματα τους έρχονταν πιο εύκολα. Η φίλη της είχε πάει για έναν χρόνο σε μια σχολή Ονυχοπλαστικής στο Τόκιο και στη συνέχεια είχε πιάσει δουλειά σ’ ένα στούντιο το οποίο διεύθυνε η σχολή. Τώρα εργαζόταν για το κεντρικό κατάστημα αυτού του στούντιο στη Σιμπούγια. Κάθε φορά που η Ρίκι τσέκαρε το Instagram της φίλης της, μπορούσε να καταλάβει ότι τα πήγαινε περίφημα. Το αγόρι της ήταν κομμωτής κι εργαζόταν στο Χαράτζουκου.* Όμως δεν ήταν τόσο η Σιμπούγια, το Χαράτζουκου ή ο σύντροφος που έκαναν τη Ρίκι να ζηλεύει όσο η αίσθηση ότι η φίλη της έμοιαζε να τα έχει καταφέρει στη ζωή. Είχε δει αυτή τη φίλη μία φορά από τότε που είχε μετακομίσει στο Τόκιο· είχαν συναντηθεί σ’ ένα καφέ στο Εμπίσου. Ήταν την εποχή περίπου που η ίδια είχε αρχίσει να δουλεύει μερική απασχόληση για μια εταιρεία διανομής φυλλαδίων και άλλου έντυπου υλικού στο δυτικό Νιπόρι. * Περιοχή στο Τόκιο που θεωρείται η Μέκκα της μόδας και του στιλ.
NATSUO KIRINO 14 Η Ρίκι ένιωσε να της κόβονται τα πόδια ακόμα και στην απλή αναφορά μιας συνοικίας σαν το Εμπίσου. Όταν η φίλη της εμφανίστηκε εκείνη τη μέρα, ήταν ιδιαίτερα κομψή, με τα μαλλιά της βαμμένα σ’ ένα στιλάτο καστανοκόκκινο χρώμα, εντυπωσιάζοντας τους πάντες γύρω της. Βλέποντας τα περίτεχνα νύχια της φίλης της, η Ρίκι ένιωσε απέχθεια, σωματική και πνευματική, κι άθελά της έκανε πίσω στην καρέκλα της. Προσπάθησε να εξηγήσει το τεράστιο χάσμα που είχε δημιουργηθεί ανάμεσα σ’ εκείνη και στη φίλη της με βάση το γεγονός ότι η ίδια δεν είχε επιδιώξει ποτέ μια πραγματική καριέρα. Όταν όμως η κοπέλα τής έδειξε με περηφάνια τα νύχια της λέγοντάς της «Κοίτα, τα έφτιαξα μόνη μου!», δεν μπόρεσε να μη σκεφτεί πως όχι, για τον τρόπο που είχαν εξελιχτεί τα πράγματα έφταιγε απλώς το ότι η ίδια δεν διέθετε κανένα αξιοσημείωτο ταλέντο. Ποιος ήταν ο λόγος που η κατάσταση φαινόταν να πηγαίνει απ’ το κακό στο χειρότερο από τότε που είχε μετακομίσει στο Τόκιο; Δεν υπήρχε τίποτα για κείνη πίσω στο πατρικό της στο Χοκάιντο. Προτού φύγει, είχε ρίξει έναν τεράστιο καβγά με τον πατέρα της, οπότε η περηφάνια της δεν της επέτρεπε να γυρίσει πίσω. Και ούτως ή άλλως δεν είχε τα χρήματα να πληρώσει για την πτήση. Είχε φύγει απ’ το σπίτι της με δύο εκατομμύρια γεν, αλλά με κάποιον τρόπο είχαν όλα εξανεμιστεί μέσα σε διάστημα έξι μηνών. Είχε χρειαστεί να πληρώσει την εγγύηση για τα κλειδιά του διαμερίσματός της και την προκαταβολή του ενοικίου κι ύστερα να αγοράσει ψυγείο,
X E Λ Ι ΔΟΝ Ι Α 15 φούρνο μικροκυμάτων, κρεβάτι, έπιπλα, κατσαρολικά και πιατικά. Σε συνδυασμό και με τα ολοένα αυξανόμενα έξοδα διαβίωσής της, τα λεφτά έμοιαζαν απλώς να εξαφανίζονται στο άψε σβήσε. Και τώρα δεν της είχαν μείνει καθόλου οικονομίες. Η δυσαρέσκεια για τη δουλειά της μαζί με την αίσθηση πως δεν ήταν ιδιαίτερα καλή σε τίποτα έριχναν μια μαύρη σκιά στις μέρες της Ρίκι, αφήνοντάς τη μ’ ένα αίσθημα κενού. Δεν ήξερε ότι η φτώχεια μπορούσε να είναι τόσο μοναχική, τόσο αποπνικτική. Έστω για μία φορά στη ζωή της θα ήθελε να βιώσει πώς είναι να μη χρειάζεται ν’ ανησυχείς για τα λεφτά. Πόσο μίζερο ήταν ν’ αγοράζει φαγητά που έβγαιναν σε προσφορά στο σουπερμάρκετ λίγο πριν κλείσει· να προσπαθεί να βρει νέους τρόπους για να μην καίει τόσο ρεύμα· να περπατάει αντί να χρησιμοποιεί τη δημόσια συγκοινωνία, ώστε να γλιτώσει τα έξοδα μεταφοράς· ν’ αγοράζει ρούχα μόνο από καταστήματα με μεταχειρισμένα. Ήθελε να γλιτώσει πια απ’ όλα αυτά. Το χρονόμετρο άρχισε να χτυπάει στο τηλέφωνό της. Ακριβώς οχτώ λεπτά. Η Ρίκι έχυσε το καυτό νερό απ’ το κατσαρολάκι και πρόσθεσε δροσερό για να κρυώσει το φρεσκοβρασμένο αυγό. Ύστερα άρχισε να το ξεφλουδίζει όρθια μπροστά στον νεροχύτη. Μερικές φορές μικροσκοπικά θυλάκια αέρα δημιουργούνταν στο αυγό όσο έβραζε, κι αν το κυλούσες λιγάκι μπρος πίσω, μικρές ρωγμές εμφανίζονταν στο τσόφλι του, κάνοντας το ξεφλούδισμά του πιο εύκολο. Έπρεπε να είχε πει στην Ισογκάι-σαν πως αυτή ήταν η
NATSUO KIRINO 16 ουσία του αυγού. Όπως και να είχε όμως, η Ισογκάι-σαν δεν θα την είχε πιστέψει – μολονότι, αν είχε δηλώσει το ίδιο πράγμα κάποια ειδική στη γαστρονομία, δεν θα είχε αδιαφορήσει το ίδιο. Η Ρίκι μπορούσε να τη δει να μισοκλείνει τα μάτια της με καχυποψία. Έτσι έχω καταντήσει, σκέφτηκε η Ρίκι. Ένα τίποτα για το οποίο δεν ενδιαφέρεται κανείς, που το αγνοούν ακόμα και άτομα όπως η Ισογκάι-σαν. Η Ρίκι έβαλε λίγη σάλτσα σόγιας σ’ ένα πιάτο και βούτηξε το αυγό της. Από τότε ακόμα που ήταν μικρό παιδί τής άρεσε πάντα να τρώει τα σφιχτοβρασμένα αυγά της με σάλτσα σόγιας, όχι με αλάτι. Γι’ αυτό μισούσε τις σχολικές εκδρομές: μόνο αλάτι σού επέτρεπαν να πάρεις μαζί σου. Όταν είπε αυτή την ιστορία στον πρώτο τύπο με τον οποίο βγήκε ραντεβού μετά τη μετακόμισή της στο Τόκιο, εκείνος την κορόιδεψε. «Σάλτσα σόγιας; Στ’ αυγά σου; Μιλάμε, είσαι πολύ επαρχιωτάκι». Ήταν τρία χρόνια μεγαλύτερός της. Είχε μυτερό γενάκι και τη βαριά προφορά του βόρειου Κάντο. Ήταν κάπως δήθεν. Τον είχε συναντήσει όταν δούλευε ως εποχική σ’ ένα κατάστημα με εισαγόμενα προϊόντα – αν και ο όρος «κατάστημα με εισαγόμενα προϊόντα» το έκανε ν’ ακούγεται πολύ πιο φαντεζί απ’ ό,τι ήταν στην πραγματικότητα, δηλαδή απλώς ένα μαγαζί με ρούχα. Ο τύπος ισχυριζόταν ότι δούλευε εκεί μόνο και μόνο επειδή ήταν το μοναδικό μέρος όπου του επιτρεπόταν να έχει γενάκι. Κοίτα ποιος μιλάει! Εσύ είσαι αυτός που έχει επαρχιώτικη προφορά, σκέφτηκε η Ρίκι. Τότε εκείνος, σαν να ISBN: 978-618-03-4833-0 ΒΟΗΘ. ΚΩΔ. MHX/ΣΗΣ 84833
www.metaixmio.grRkJQdWJsaXNoZXIy MTY1MTE=