Μοντεσσόρι στο σπίτι με το παιδί (3-12 ετών)

27 Τι είναι οι ανθρώπινες τάσεις; Φανταστείτε για λίγο ότι έχουμε φτάσει σε μια καινούρια χώρα και έχουμε μόλις βγει από το αεροπλάνο. Ποιο είναι το πρώτο πράγμα που θα κάναμε; Πιθανότατα θα συναντούσαμε συγγενείς ή φίλους που ίσως ζούσαν εκεί κι έπειτα θα παίρναμε ένα ταξί για να πάμε στο ξενοδοχείο μας. Μετά, θα δίναμε τα στοιχεία μας στο ξενοδοχείο, θα ξεκουραζόμασταν λίγο και θα αρχίζαμε την εξερεύνηση. Μπορεί να επισκεπτόμαστε αξιοθέατα, να δοκιμάζαμε την τοπική κουζίνα, να ακούγαμε λίγη μουσική ή να πηγαίναμε σε ένα μουσείο. Μπορεί, επιστρέ­ φοντας στο ξενοδοχείο, να σταματούσαμε σε ένα κατάστημα να αγοράσουμε κάποια πράγ­ ματα – μάλλον θα υπολογίζαμε τη συναλλαγματική ισοτιμία για να είμαστε σίγουροι για τις τιμές. Μετά θα επιστρέφαμε στο ξενοδοχείο και θα επικοινωνούσαμε με τους δικούς μας για να τους πούμε για τις νέες μας εμπειρίες. Αλλά φανταστείτε, όταν επιστρέφαμε, το ξενοδο­ χείο να μην ήταν εκεί που το είχαμε αφήσει. Τότε πιθανόν να σταματούσαμε την εξερεύνηση μέχρι να ξεκαθαρίσουμε την κατάσταση. Το ταξίδι αυτό που μόλις κάναμε περιγράφει πολλές από τις ανθρώπινες τάσεις: εξερεύ­ νηση, προσανατολισμό, επικοινωνία, τον μαθηματικό νου, φαντασία, αφαιρετική σκέψη. Θα τις εξερευνήσουμε περισσότερο παρακάτω, μαζί με άλλες ανθρώπινες τάσεις, της μίμησης, της εργασίας, της ακρίβειας, της επανάληψης, της τελειότητας, της κοινωνικότητας και της επικοινωνίας. Εξερεύνηση Οι άνθρωποι εξερευνούν το περιβάλλον για να εξοικειωθούν μαζί του. Ερευνούμε και βιώ­ νουμε μέσω της κίνησης, των αισθήσεων, της νοημοσύνης και της φαντασίας μας. Η σωματική, γνωστική, κοινωνική και διανοητική εξερεύνηση είναι στη φύση των παιδιών. Τα πρώτα χρόνια, η εξερεύνηση είναι κυρίως σωματική: το νεογέννητο αναζητά τη θηλή της μητέρας του, το νήπιο πιάνει τα πάντα, το μεγαλύτερο παιδί σκαρφαλώνει στα έπιπλα. Καθώς μεγαλώνει το παιδί, η εξερεύνησή του γίνεται περισσότερο γνωστική και κοινωνική και, αργότερα, διανοητική. Μέσω της εξερεύνησης το παιδί αποκτά τα σημεία αναφοράς που χρειάζεται για να εξερευνήσει περαιτέρω. Υπάρχουν τόσο πολλά που χρειάζεται να γνωρίσουν, να εξερευνήσουν τα παιδιά κατά την παιδική τους ηλικία. Πώς θα μετακινηθώ; Πώς διαβάζω; Πώς γράφω; Ποια είναι η κατάλ­ ληλη συμπεριφορά; Τι μου αρέσει; Τι είναι ασφαλές; Τι είναι διασκεδαστικό; Πώς φτιάχτηκε αυτό; Υπήρχαν άνθρωποι και πριν τους παππούδες και τις γιαγιάδες μου; Πώς ζούσαν; Υπάρχουν άλλες χώρες, ήπειροι, άλλοι πλανήτες; Πού βρίσκονται; Τι γίνεται εκεί; Τα παιδιά εξερευνούν το περιβάλλον τους για να κατανοήσουν και να κατακτήσουν τον τόπο, την εποχή και τον πολιτισμό τους. Για να προσανατολιστούν. Αφού προσανατολιστούν στο περιβάλλον τους, τότε μπορούν να εργαστούν για την αλλαγή ή τη βελτίωσή του. Ο δικός μας ρόλος: Μπορούμε να στηρίξουμε τα παιδιά μας προσφέροντας αυτά που χρειάζονται ώστε να τα βοηθήσουμε στην εξερεύνηση του περιβάλλοντός τους. Όταν το παιδί μας χοροπηδάει στον καναπέ, αντί να το σταματήσουμε, μπορούμε να προσπαθήσουμε να καταλάβουμε τι εξερευνά – ίσως τις ικανότητες του σώματός του ή τον ήχο που κάνει ο