Κάτω από το ηφαίστειο

39 Κ Α Τ Ω Α Π Ο Τ Ο Η Φ Α Ι Σ Τ Ε Ι Ο –άλλοτε κρατήρα ενός τεράστιου ηφαιστείου– και είδε ξανά τον ορίζοντα θολό από τη σκόνη, τα λεωφορεία να περνούν συρίζοντας και σηκώνοντας χώμα, τ’ αγόρια με τα πρόσωπά τους καλυμμένα για να προστατευτούν από τον κουρνιαχτό να τραντάζονται, όρθια στις καρότσες των φορτηγών, κρατη- μένα γερά για ν’ αποφύγουν έναν άθλιο θάνατο (κι υπήρχε κάτι το μεγαλειώδες σ’ αυτό, πάντα το ένιωθε, κάποιος συμ- βολισμός για το μέλλον, για το οποίο είχε γίνει μια αληθινά σπουδαία προετοιμασία από έναν ηρωικό λαό, μιας και σ’ ολόκληρο το Μεξικό έβλεπε κανείς τούτα τα βροντερά φορ- τηγά φίσκα στους νεαρούς οικοδόμους, ευθυτενείς πάνω στις καρότσες, με τα μπατζάκια τους να πλαταγίζουν και τα πόδια ανοιχτά, στέρεα ριζωμένα), και μέσα στο φως του ήλιου, στον κοίλο λόφο, τη μοναχική γραμμή της σκόνης να προχωρεί, ενώ οι σκοτεινιασμένοι από τον κουρνιαχτό παραλίμνιοι λόφοι έμοιαζαν με νησιά μες σε νεροποντή. Ο Πρόξενος, που το παλιό του σπίτι διέκρινε τώρα ο κ. Λαρυέλ στην πλαγιά πέρα από την barranca , έδειχνε ευτυχισμένος τότε, καθώς περιπλα- νιόταν στην Τσολούλα με τις τριακόσιες έξι εκκλησίες και τα δύο κουρεία, την Τουαλέτα και το Χαρέμι, μα και αργότερα, όταν σκαρφάλωσε στην γκρεμισμένη πυραμίδα που επέμενε περήφανα πως ήταν ο αυθεντικός Πύργος της Βαβέλ. Πόσο θαυμάσια είχε κρύψει όλα όσα πρέπει ν’ αποτελούσαν τη Βα- βέλ της σκέψης του! Δύο ρακένδυτοι Ινδιάνοι πλησίαζαν τον κ. Λαρυέλ μέσα απ’ τη σκόνη · λογομαχούσαν, αλλά με τη βαθιά συγκέντρωση καθηγητών πανεπιστημίου που κάνουν βόλτα στη Σορβόνη μέσα στο καλοκαιρινό λυκόφως. Οι φωνές τους, οι κινήσεις των λεπτεπίλεπτων βρόμικων χεριών τους ήταν απίστευτα ευ- γενικές, ντελικάτες. Το παράστημά τους παρέπεμπε στη με-