ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΛΑΨΗΣ 16 τητα των κανόνων με την πραγματικότητα των συσχετισμών δύναμης. Το διεθνές σύστημα που διαμορφώθηκε μετά το 1945 υπήρξε προϊόν ενός διπλού συμβιβασμού. Από τη μία πλευρά, ενσωμάτωσε μια φιλοδοξία καθολικής κανονικότητας: τη θεσμοποίηση κανόνων, οργανισμών και διαδικασιών που θα περιόριζαν την αυθαιρεσία και θα καθιστούσαν τη διεθνή συμπεριφορά προβλέψιμη. Από την άλλη, αναγνώρισε ρητά –και ενσωμάτωσε θεσμικά– τις πραγματικές κατανομές ισχύος, αποδεχόμενο ότι η σταθερότητα μπορούσε να διασφαλιστεί μόνο εφόσον οι μεγάλες δυνάμεις είχαν προνομιακό ρόλο στη διαχείριση της τάξης. Η βασική αντίφαση της μεταπολεμικής διεθνούς τάξης έγκειται ακριβώς σε αυτό το σημείο: ενώ θεμελιώθηκε στη γλώσσα του Διεθνούς Δικαίου και της συλλογικής ασφάλειας, λειτούργησε στην πράξη μέσα σε ένα αυστηρά διπολικό περιβάλλον, όπου η ισορροπία ισχύος και ο στρατηγικός ανταγωνισμός καθόριζαν τα όρια της κανονικότητας. Παρ’ όλα αυτά, και ίσως ακριβώς εξαιτίας αυτής της αντίφασης, το σύστημα αυτό επέδειξε αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα για περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες. Η συγκρότηση του μεταπολεμικού διεθνούς συστήματος δεν υπήρξε αυθόρμητη εξέλιξη, αλλά αποτέλεσμα συνειδητού σχεδιασμού εκ μέρους των νικητριών δυνάμεων ήδη πριν από τη λήξη του πολέμου. Από το 1944 έως το 1947 διαμορφώθηκε ένα πλέγμα πρακτικών που αποσκοπούσε στην αποτροπή των παθογενειών του Μεσοπολέμου: της οικονομικής αποσταθεροποίησης, της θεσμικής αδυναμίας και της ανεξέλεγκτης αναθεωρητικής συμπεριφοράς. Κε-
RkJQdWJsaXNoZXIy MTY1MTE=