Στην άκρη του γκρεμού Ελλάδα 2007-2019

ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ 34 έφτασε το 100% το 2007. Όταν η «φούσκα» έσκασε και οι τιμές των ακινήτων έπεσαν, μερικά εκατομμύρια άνθρωποι χαμηλού εισοδήματος, που μάλιστα ανήκαν σε σημαντικό ποσοστό σε μειονότητες, έχασαν τα σπίτια και τις περιουσίες τους. Ως εκεί θα μπορούσε να είναι ένα επώδυνο αλλά εντοπισμένο οικονομικό-κοινωνικό επεισόδιο. Εξελίχθηκε όμως σε κρίση παγκόσμιων διαστάσεων λόγω των πρακτικών που είχαν καθιερώσει οι τράπεζες και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα κατά την προηγούμενη περίοδο της ανόδου. Τα στεγαστικά δάνεια μειωμένης εξασφάλισης (subprimes) πακετάρονταν μαζί με άλλα ασφαλέστερα προϊόντα και ενσωματώνονταν σε αμοιβαία κεφάλαια, τα οποία πρόσφεραν μεγαλύτερες αποδόσεις στους επενδυτές, σημαντικές προμήθειες στις τράπεζες, όπως και στους παντοειδείς μεσάζοντες της αλυσίδας διάδοσης αυτών των τίτλων. Τα δομημένα ομόλογα, τα παράγωγα, έγιναν ευρέως εμπορεύσιμα χρηματιστικά προϊόντα, διαχύθηκαν παντού σε όλο το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα. Παράλληλα, αναδύθηκε από τα τέλη της δεκαετίας του 1990 μια θηριώδης αγορά ασφαλίστρων (credit default swap) που έφτασε τα 60 τρισ., ποντάροντας στην ενδεχόμενη χρεοκοπία των προηγούμενων τίτλων. Προφανώς η αξιολόγηση του ρίσκου όλων αυτών των προϊόντων ήταν αδύνατη για τους κοινούς θνητούς, όμως οι οίκοι αξιολόγησης είχαν φροντίσει να τους δώσουν υψηλή βαθμολογία. Δεν ήταν έτσι περίεργο ότι επενδύθηκαν σε αυτά τεράστια κεφάλαια, όχι μόνο κερδοσκοπικά αλλά και συντηρητικά, όπως εκείνα των συνταξιοδοτικών ταμείων και των ασφαλιστικών εται-

RkJQdWJsaXNoZXIy MTY1MTE=