ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ 32 μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο κινήθηκε αρνητικά, πέφτοντας κατά 1,3%. Οι συνέπειες εκδηλώθηκαν κατά κύματα, άλλες ήταν άμεσες και άλλες βραδυφλεγείς. Από τη χρηματοπιστωτική σφαίρα πέρασε στην πραγματική οικονομία, για να γίνει ύστερα κρίση χρέους σε διάφορες χώρες. Η παγκόσμια κρίση του 2007-2008 έχει αναλυθεί μέχρις εσχάτων – εκ των υστέρων, είναι αλήθεια. Οι αιτίες και οι ερμηνείες μπορούν να ταξινομηθούν σε τέσσερις ομόκεντρους κύκλους, πηγαίνοντας από τις ειδικές στις γενικότερες: «φούσκα» ακινήτων στις ΗΠΑ μέσω υπερδανεισμού· παθολογική ανάπτυξη του χρηματοπιστωτικού συστήματος από τη δεκαετία του 1990· ελλιπής και προβληματική ρύθμιση των χρηματοπιστωτικών αγορών· παγκόσμιες οικονομικές ανισορροπίες· κρίση του νεοφιλελεύθερου κύκλου συσσώρευσης 1973-2008. Πράγματι, πριν από την εκδήλωση της κρίσης οι «αγορές», οι τράπεζες, τα ποικίλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα αλλά και οι κεντρικές ρυθμιστικές αρχές ζούσαν στο κλίμα των «υπερβολικών προσδοκιών» όπως αυτοκριτικά θα πει μετά την κρίση ο τότε κεντρικός τραπεζίτης των ΗΠΑ Άλαν Γκρίνσπαν. Μια κομψή διατύπωση που αποτύπωνε, αφενός, τη δική του ευθύνη για τις πολιτικές απορρύθμισης και μειωμένης εποπτείας των αγορών που συνέβαλαν στην υπερβολή, αφετέρου, τη γενικότερη ψευδαίσθηση εκείνης της εποχής ότι οι αγορές και ο καπιταλισμός είχαν βρει τρόπους να αντιμετωπίσουν τις κρίσεις και τις κυκλικές υφέσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι οι ειδικοί φοβούνταν και περίμεναν από αλλού μια ενδεχόμενη κρίση. Ανησυχούσαν για την ανισορροπία που είχε δημιουργηθεί μεταξύ μιας Αμερικής που κατα-
RkJQdWJsaXNoZXIy MTY1MTE=