Ποσοτικές και ποιοτικές μέθοδοι επαγγελματικής αξιολόγησης

28 ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Ο επαγγελματικός σύμβουλος, πριν αποφασίσει αν θα συμπεριλάβει τα τεστ στη συμβουλευτική διαδικασία, θα πρέπει να διερευνήσει μαζί με τον πελάτη 4 του τις αντιλήψεις και τις προηγούμενες εμπειρίες του ατόμου σε σχέση με τη χρήση των τεστ. Κατ’ αρχάς, οι σύμβουλοι πρέπει πάντοτε να έχουν υπόψη τους ότι η επαγ- γελματική αξιολόγηση πραγματοποιείται μόνο στο πλαίσιο της συμβουλευτικής διαδικασίας. Η συνάντηση με τον πελάτη μπορεί να αποτελέσει τη βάση για να αποφασιστεί αν ένα εργαλείο αξιολόγησης είναι πιθανό να φανεί χρήσιμο στον πελάτη τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή (Nathan & Hill, 2006, σελ. 160). Ο σύμβουλος πρέπει να λαμβάνει υπόψη του ότι πολλοί πελάτες είναι πιθανό να καταλαμβάνονται από άγχος στη σκέψη ότι ενδέχεται να τους επιδοθεί κάποιο τεστ ή ερωτηματολόγιο, καθώς μπορεί να θεωρούν ότι πρόκειται να αξιολογη- θούν οι γνώσεις τους ή γιατί ανησυχούν μήπως τα αποτελέσματα ενός τεστ απο- καλύψουν στοιχεία της προσωπικότητάς τους τα οποία δεν θα τους είναι αρεστά. Από την άλλη, υπάρχουν περιπτώσεις που οι πελάτες έρχονται για επαγγελματι- κή συμβουλευτική με μοναδικό σκοπό να τους δοθεί κάποιο εργαλείο αξιολόγη- 4 Ο όρος πελάτης δηλώνει κάθε άτομο το οποίο ζητά τις επ’ αμοιβή υπηρεσίες του επαγγελματικού συμβούλου. Βλ. σχετικά Μπαμπινιώτη, Γ. (1998), Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας , Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας, σύμφωνα με το οποίο μία από τις ερμηνείες της λέξης πελάτης είναι: «Το πρόσωπο που χρησιμοποιεί επί πληρωμή τις υπηρεσίες ελεύθερου επαγγελματία» (σελ. 1381). Επίσης, βλ. Δημητράκου, Δ. (1964), Μέγα Λεξικόν όλης της Ελληνικής Γλώσσης , τόμος Ζ΄, Αθήνα: Ελληνι- κή Παιδεία, σύμφωνα με το οποίο μία από τις ερμηνείες της λέξης πελάτης είναι: «ο επί πληρωμή ζητών τας υπηρεσίας οιουδήποτε ασκούντος ελευθέριον επάγγελμα: οι πελάται του δικηγόρου – του ιατρού» (σελ. 5625). Διάφορες άλλες λέξεις οι οποίες χρησιμοποιούνται για να ορίσουν τον πελάτη του επαγγελματικούσυμβούλου, όπως π.χ. ενδιαφερόμενος ή συμβουλευόμενος , μπορεί ναπροκαλέσουν σύγχυση στον αναγνώστη. Για παράδειγμα, η λέξη ενδιαφερόμενος είναι πολύ γενική, καθώς ση- μαίνει αυτόν «που εκδηλώνει ενδιαφέρον για κάτι ή έχει συμφέρον από κάτι» (βλ. σχετ. Μπαμπινιώτη, ό.π., σελ. 612). Ο όρος συμβουλευόμενος παραπέμπει στο άτομο «που ζητά τη συμβουλή κάποιου, που συμβουλεύεται κάποιον ή κάτι» (βλ. Μπαμπινιώτη, ό.π., σελ. 1704, «συμβουλεύομαι: α) ζητώ τη συμβουλή κάποιου… β) ανατρέχω συμβουλευτικά σε (πηγή έγκυρης πληροφόρησης)». Όμως ο σύμβου­ λος , ως επιστήμονας και επαγγελματίας, δεν δίνει συμβουλές ούτε υποδεικνύει στον πελάτη του τι πρέπει να κάνει. Καθήκον του είναι να παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες, μέσω μιας διαδικα- σίας τακτικών και συστηματικών βημάτων, για να βοηθήσει τον πελάτη του να κατανοήσει ποιος είναι, τι ικανότητες και δεξιότητες έχει και πώς μπορεί να εργαστεί με προσοχή πάνω στα προ- βλήματα ή τα θέματα που τον απασχολούν. Παρ’ όλα αυτά, όταν ο σύμβουλος εργάζεται σε φορείς στους οποίους προσφέρονται οι υπηρεσίες επαγγελματικής συμβουλευτικής και προσανατολισμού δωρεάν (λ.χ. ΔΥΠΑ, κοινωνικές υπηρεσίες δήμων, σχολεία,ΜΚΟ) μπορεί να χρησιμοποιούνται άλλοι εναλλακτικοί όροι για να περιγράψουν το άτομο που λαμβάνει τις υπηρεσίες, όπως ωφε- λούμενος-η, εξυπηρετούμενος-η, λήπτης-τρια υπηρεσιών κ.α. Οι διαφορές αυτές στην ορολογία σχετίζονται με το πλαίσιο στο οποίο παρέχονται οι υπηρεσίες και όχι με την ίδια τη διαδικασία της επαγγελματικής συμβουλευτικής. Στο παρόν βιβλίο χρησιμοποιείται ο όρος «πελάτης» για να περιγράψει το άτομο που λαμβάνει υπηρεσίες από επαγγελματικό σύμβουλο.