Ο ΤΟΜΑΣ ΜΑΝ ΣΕ ΔΙΑΚΟΠΕΣ 25 μόνο γι’ αυτό» έγραφε. Όλη η αρετή και η ομορφιά της Γερμανίας, υποστήριζε εκείνη την εποχή, «ξεδιπλώνονται πραγματικά μόνο μέσα στον πόλεμο». Κι επειδή δεν κλήθηκε ο ίδιος να πολεμήσει στο μέτωπο –είχε κριθεί ακατάλληλος λόγω ευαισθησίας στο στομάχι και στο νευρικό σύστημα–, καθόταν κάθε πρωί στο γραφείο του, στην έπαυλη της οικογένειας στην Πόσινγκερ Στράσε του Μονάχου, για να επιτελέσει γενναία «στρατιωτική υπηρεσία με όπλο το πνεύμα»: στο γραφείο του, φορώντας ένα γκρι σακάκι τύπου λιτέβκα, απομίμηση στρατιωτικού αμπέχονου, γεμάτος ελπίδα για μια ένδοξη γερμανική νίκη – που θα ήταν και δική του. Αυτός, ο λογοτέχνης, νικητής στον δημόσιο λόγο! Έτσι θα έκλεινε επιτέλους τα στόματα όσων τον λοιδορούσαν, όπως παλιότερα ο κριτικός Άλφρεντ Κερ, που τον είχε αποκαλέσει «εύθραυστη ψυχούλα», καταπιεσμένο, ας πούμε χωρίς ανδρισμό. Για τους Στοχασμούς ενός απολιτικού ο Τόμας Μαν είχε διακόψει το 1915 ακόμα και το ξεκίνημα του μεγάλου μυθιστορηματικού του σχεδίου, του Μαγικού βουνού. «Θέλω τη μοναρχία» διακήρυττε αντ’ αυτού στο πολιτικό του μανιφέστο· η πιο ευπρεπής μορφή ζωής ήταν, κατά τη γνώμη του, εκείνη του γαιοκτήμονα, ενώ ο γερμανικός εθνικός χαρακτήρας ήταν η ενσάρκωση της ηθικής τελείωσης. Έφτασε μάλιστα στο σημείο να ισχυριστεί ότι η εγγύτητα του θανάτου στον πόλεμο είναι, στην πραγματικότητα, κάτι το μεγαλειώδες, γιατί εξευγενίζει τον άνθρωπο. «Συμπάθεια προς τον θάνατο» είναι το ριζοσπαστικό απόσταγ-
RkJQdWJsaXNoZXIy MTY1MTE=