Μαρτυρίες - Το αλάτι μιας ζωής

21 «Το πιο πολύτιμο οικογενειακό μας κειμήλιο είναι οι γλυκές οικογενειακές μας αναμνήσεις. Το παρελθόν δεν είναι ποτέ νεκρό, δεν είναι καν παρελθόν». William Faulkner (25 Σεπτεμβρίου 1897 - 6 Ιουλίου 1962) «Κάντε τη ζωή σας ένα αριστούργημα. Φανταστείτε ότι δεν υπάρχουν περιορισμοί στο τι μπορείτε να είστε, να έχετε ή να κάνετε». Brian Tracy (5 Ιανουαρίου 1944 -) Η διάχυση της επιστήμης Στις αρχές της τρίτης χιλιετίας ο αριθμός των εν ζωή επιστημόνων σε ολόκληρο τον κόσμο υπολογί- ζεται ίσος με τον συνολικό αριθμό των επιστημόνων που έζησαν από καταβολής κόσμου. Το γεγονός αυτό μεταφράζεται σε μια εκρηκτική αύξηση του αριθμού των νέων γνώσεων και ανακαλύψεων και μία αντί- στοιχη φυσικά αύξηση της επίδρασής τους στην κα- θημερινή μας ζωή. Στην εποχή μας, που οι πολίτες αντιμετωπίζουν κρίσιμες επιλογές σε θέματα που έχουν επιστημονική και τεχνολογική βάση, είναι απα- ραίτητο η επιστημονική μεθοδολογία να γίνει κατα- νοητή ευρύτερα. Η εξάρτηση, άλλωστε, της ανθρω- πότητας από την υπεύθυνη χρήση της επιστήμης και της τεχνολογίας αυξάνει καθημερινά, ενώ η ανάγκη για μια πλατύτερη διάχυση της γνώσης θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο στο άμεσο μέλλον. Ως άτομα και ως συνειδητοποιημένοι πολίτες είναι απαραίτητο να εξοικειωθούμε με την επιστήμη και την τεχνολογία και τις συνέπειές τους στην καθημερινή μας ζωή. Ο σημερινός, άλλωστε, ρυθμός των αλλαγών στην κοινωνία μας είναι και γρήγορος και ριζοσπαστικός. Οι μηχανικοί της δεκαετίας του 1960 χρησιμοποιού- σαν τελείως διαφορετικές τεχνικές, οι σύγχρονοί τους αστρονόμοι διαφορετικά όργανα και οι υπάλληλοι της εποχής εκείνης χρησιμοποιούσαν διαφορετι- κούς τρόπους επικοινωνίας, διαφορετικές μεθόδους αποθήκευσης πληροφοριών και υπολογισμού των κερδών. Μόνο οι γραφειοκρατικοί τρόποι παρεμπό- δισης της προόδου δεν έχουν αλλάξει! Και όμως, οι περισσότεροι άνθρωποι γύρω μας δεν διαθέτουν την απαιτούμενη βάση για μια ευρύτερη κατανόηση των αλλαγών, αφού ο τρόπος της εκπαίδευσής τους είναι συνήθως πολύ αόριστος για να τους επιτρέψει να τις παρακολουθήσουν, με αποτέλεσμα πολλοί απ’ αυτούς να παραιτούνται από οποιαδήποτε περαιτέ- ρω προσπάθεια, αφού θεωρούν ότι πολλά πράγματα στον κόσμο είναι πλέον πάνω και πέρα από τις ικα- νότητές τους. Είναι φανερό ότι μια τέτοια κατάσταση δεν βοηθά στην δημιουργία ενός πολίτη με αυτοπε- ποίθηση και αυτοσεβασμό, ούτε και στη δημιουργι- κή και υπεύθυνη συμπεριφορά του στο πλαίσιο μιας δημοκρατικής κοινωνίας. Σ’ ένα τέτοιο, λοιπόν, πλαίσιο θεωρώ ότι κάθε επι- στήμονας έχει την υποχρέωση να διαδραματίσει έναν πολύ κρίσιμο ρόλο στην διάχυση των νέων γνώσεων, αφού, έτσι και αλλιώς, τα περισσότερα άτομα κάθε ηλι- κίας γοητεύονται από την φύση και θα ήθελαν πράγ- ματι να την κατανοήσουν καλύτερα. Γιατί, όπως έλεγε και ο Αριστοτέλης: «Πάντες ἄνθρωποι τοῦ εἰδέναι ὀρέ- γονται φύσει» ( Όλοι οι άνθρωποι είμαστε έτσι καμωμέ- νοι από τη φύση μας ώστε να επιδιώκουμε την γνώση). Είναι αυτό που μας ωθεί να θέτουμε τις ερωτήσεις, που μας κάνει κυνηγούς της γνώσης, πειραματιστές και εξερευνητές. Αυτό το συναίσθημα της περιέργειας και της τάσης για εξερεύνηση είναι στην πραγματικό- τητα και η βάση της επιστήμης. Για αυτό θεωρώ ότι σ’ ένα μεγάλο ποσοστό η δουλειά των επιστημόνων θα έπρεπε να περιλαμβάνει και την εξοικείωση του κοινού Τα Παιδικά Χρόνια