Μαρτυρίες - Το αλάτι μιας ζωής

25 Ta Παιδικά χρόνια Γέννηση και Κατοχή – Σκέφτομαι πως κάθε φορά που επιχειρούμε να ζω- ντανέψουμε στη μνήμη μας την παιδική μας ηλικία, μας έρχεται στο μυαλό ένας παράλληλος κόσμος, τον οποίο μάλιστα αισθανόμαστε σαν να τον έζησε κάποιος άλλος και όχι εμείς. Πράγματι, ισχύει αυτό. Σε μένα συμβαίνει για την πε- ρίοδο των πρώτων χρόνων της ζωής μου, στη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής, αλλά και λίγο αργότερα. Όσα έχω ακούσει αλλά και τα δικά μου διαβάσματα αργότε- ρα συνθέτουν μια πραγματικά ζοφερή εικόνα, αφού την τετραετία εκείνη (1940-1944) ξεκληρίστηκε το 10% του πληθυσμού της χώρας, καθώς 600-800 χιλιάδες άνθρω- ποι πέθαναν από την πείνα και τις μάχες του πολέμου και της αντίστασης, ενώ και η ελληνική οικονομία καταστρά- φηκε σε όλους τους τομείς της. Η γεωργία και η κτηνο- τροφία, που ήταν οι βασικοί παραγωγικοί τομείς, αποδε- κατίστηκαν, για να μην αναφερθούμε στην παιδεία, στην υγεία και στον πολιτισμό, που μπήκαν σε δεύτερη μοίρα. Η βαρβαρότητα των κατοχικών δυνάμεων ήταν άνευ προηγουμένου. Στα τρία χρόνια της Κατοχής σε τουλά- χιστον 131 χωριά οι κάτοικοι σφαγιάστηκαν ανηλεώς και τα χωριά καταστράφηκαν, με πιο χαρακτηριστικά τα εγκλήματα πολέμου στις περιπτώσεις της Καντάνου, του Διστόμου και των Καλαβρύτων. Στην περίπτωση του Ολοκαυτώματος των Καλαβρύ- των, είχαμε την εκτέλεση του ανδρικού πληθυσμού, πυρπόληση οικιών και λεηλασίες και τελικά την ολική καταστροφή του χωριού από τους Γερμανούς στις 13 Δεκεμβρίου του 1943, με σκοπό την τρομοκράτηση των κατοίκων. Οι σφαγές ξεκίνησαν από την παράκτια περιοχή της Αχαΐας με τελικό προορισμό τα Καλάβρυ- τα. Στην πορεία τους οι Γερμανοί έκαψαν δεκάδες χωριά και δολοφόνησαν αμάχους. Συνολικά, σύμφωνα με τους νεότερους ιστορικούς, εκτελέστηκαν 677 άμαχοι, από τους οποίους οι 499 στα Καλάβρυτα, και πυρπολήθηκαν περίπου 1.000 σπίτια σε πάνω από 50 χωριά, γεγονός που αποτελεί την πιο βαριά περίπτωση εγκλήματος πο- λέμου στην Ελλάδα στη διάρκεια της Κατοχής. Μετά τον πόλεμο η ελληνική κυβέρνηση υπολόγισε τις υλικές καταστροφές στη διάρκεια των τριών ετών της Κατοχής στο ποσό των 10,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ το συμβούλιο των νικητριών δυνάμεων μείωσε το ποσό αυτό στα 3,4 δισεκατομμύρια. Πραγματικά το πώς κατόρθωσαν να επιβιώσουν οι άνθρωποι αυτοί κάτω από εκείνες τις συνθήκες είναι απορίας άξιο. Η Ελένη και ο Πάνος νιόπαντροι Η μητέρα μου με τοπική φορεσιά του Μετσόβου