Ελευθερία

Ευτυχισμένα παιδικά χρόνια 25 εργασίας. Το ίδρυμα είχε στόχο να είναι όσο το δυνατόν πιο αύταρκες και οικονομικά βιώσιμο. Έτσι το Βάλντχοφ διέθετε κουζίνα, αγρόκτημα, φυτώριο, πλυντήριο, σιδηρουργείο, ξυλουργείο, εργαστήριο υποδημα- τοποιίας και εργαστήριο ραπτικής. Εμείς τα παιδιά είχαμε το ελεύθερο να κυκλοφορούμε παντού και να κουβεντιάζουμε με τους τεχνίτες διά- φορων ειδικοτήτων και με τους ενοίκους με νοητική υστέρηση. Η Ποιμαντορική Αδελφότητα που διηύθυνε ο πατέρας μου περιε- λάμβανε ένα κτίριο με κοιτώνες για όσους συμμετείχαν στα μαθήματα, καθώς και μερικά διαμερίσματα· ένα απ’ αυτά ήταν η υπηρεσιακή κα- τοικία της οικογένειάς μας, με επτά συνολικά δωμάτια – πέντε στον πρώτο όροφο· το δωμάτιό μου και το γραφείο του πατέρα μου ήταν στη σοφίτα. Υπήρχε επίσης το λεγόμενο σχολείο, όπου γίνονταν οι εκδη- λώσεις και τα μαθήματα υπό την ευθύνη του πατέρα μου. Νέα καθήκοντα προέκυψαν και για τη μητέρα μου στο Βάλντχοφ, όπως, για παράδειγμα, η εκπαίδευση του διοικητικού προσωπικού της Εκκλησίας· η μητέρα μου παρέδιδε μαθήματα γερμανικών και μαθη- ματικών στην Ποιμαντορική Αδελφότητα. Παρέδιδε επίσης μαθήματα ελληνικών και λατινικών σε μελλοντικούς φοιτητές του Sprachenkonvikt, ενός κέντρου θεολογικής εκπαίδευσης της Ευαγγελικής Εκκλησίας στο Βερολίνο, με σκοπό την προετοιμασία για τις μετέπειτα σπουδές τους. Με την πάροδο των ετών, ωστόσο, τα καθήκοντα της αδελφότητας επι- κεντρώνονταν ολοένα περισσότερο στην περαιτέρω κατάρτιση των ιερέων, με αποτέλεσμα το πεδίο δραστηριότητας της μητέρας μου να συρρικνωθεί ξανά. Στη συνέχεια εργάστηκε για ένα διάστημα ως γραμ- ματέας του πατέρα μου. Η ιδιότητα της συζύγου πάστορα ήταν απαγο- ρευτική για μια θέση διδάσκοντος στο δημόσιο σχολικό σύστημα. Η εκπαίδευση στη ΛΔΓ έπρεπε να τηρεί αποστάσεις από οποιαδήποτε εκκλησιαστική επιρροή. Η ΛΔΓ ήταν ένα δηλωμένα άθεο κράτος. Στην καθημερινότητα της οικογένειας υπήρχε κατά βάση μια κλασι- κή κατανομή ρόλων μεταξύ των γονιών μου· στη μητέρα μου άρεσε, βέβαια, να φαντάζεται πώς θα ήταν αν δίδασκε σ’ ένα σχολείο. Εγώ πίστευα τότε πως κάτι τέτοιο θα την επιβάρυνε διπλά, καθώς θα έπρεπε να τα βγάζει πέρα και με τη διδασκαλία και με τις δουλειές του σπιτιού. Κι αυτό, ως παιδί που ήμουν, δεν το έβλεπα με καλό μάτι. Καθώς η