Εμφύλια πάθη: 23+2 ερωτήσεις και απαντήσεις για τον εμφύλιο

ΣΤΑΘΗΣ Ν. ΚΑΛΥΒΑΣ, ΝΙΚΟΣ ΜΑΡΑΝΤΖΙΔΗΣ 516 άλλη πολιτική οργάνωση δεν φροντίζει να δημοσιεύονται στην εφημερίδα του κόμματος τόσo πολλά άρθρα ιστορικού περιε- χομένου. Κανένα κόμμα δεν συντήρησε και προφύλαξε από τα «αδιάκριτα μάτια» με τόση συνέπεια και συστηματικότητα τα κομματικά αρχεία, σαν να είναι ιερά κειμήλια. Το Kομμουνιστικό Kόμμα είναι το μόνο κόμμα που αποτε- λεί συγχρόνως και τον ιστορικό του εαυτού του. Αυτό βέβαια σχετίζεται με την ειδική σημασία που αποδίδουν τα κομμουνι- στικά κόμματα στην ιστορία και ειδικά στη «δική τους» ιστορία. Μέσα στο κομμουνιστικό σύμπαν η σχέση ανάμεσα στην ιστο- ρία, την πολιτική συγκυρία και την «πολιτική γραμμή» είναι ασφυκτικά στενή. Προφανώς, η αφήγηση του παρελθόντος εκ μέρους του ΚΚΕ δεν μπορεί να θεωρηθεί ιστορία. Πρόκειται για έναν λόγο αυτοδικαιωτικό, προπαγανδιστικό κατά βάση, που με πολιτικά κίνητρα απευθύνεται προς «τα έξω» και προς «τα μέσα» ταυτό- χρονα. Προς τα έξω γιατί επιθυμεί, μέσω της ιστορίας, να καλ- λιεργήσει στην ευρύτερη κοινωνία τον μύθο του κόμματος των αγώνων και των αγωνιστών, και προς τα μέσα γιατί, μέσω αυτού του αυτοδικαιωτικού λόγου, σφυρηλατείται η ταυτότητα του κομμουνιστή και ενισχύονται οι δεσμοί των μελών με την οργάνωση. Αυτό δεν σημαίνει όμως πως η ιστορική ματιά του ΚΚΕ για το ίδιο παραμένει σταθερή και απαράλλαχτη. Όπως συμβαίνει συνήθως, η ιστορική γραφή διαμορφώνεται από το παρόν, ενώ το παρελθόν «επιμολύνεται» από τους στόχους και τις επιθυμίες για το μέλλον. Το ΚΚΕ και η μνήμη της δεκαετίας του ’40 Πράγματι, όλα αυτά τα χρόνια, και αντίθετα απ’ ό,τι πολύς